1. Το Δημοτικό Σχολείο Πόρπης

ΣΥΝΤΟΜΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΠΟΡΠΗΣ

    Από το 1923 έως το 1928 που άρχισε να κτίζεται και να οργανώνεται το σχολείο Πόρπης μαθήματα γίνονταν μόνο περιστασιακά, μέσα στο μικρό καφενείο του Ξενάκη. Δυστυχώς, τα όποια αρχεία υπήρχαν για την προπολεμική περίοδο καταστράφηκαν από τους Βουλγάρους κι έτσι δεν υπάρχουν στοιχεία για την περίοδο αυτή.

     Το 1929 επί Βενιζέλου καθορίζεται εξαετής η διάρκεια της δημοτικής εκπαίδευσης και το όριο για την ίδρυση μονοθέσιου δημοτικού σχολείου κατεβαίνει στους 15 μαθητές, με στόχο την καταπολέμηση του αναλφαβητισμού, διότι σύμφωνα με την απογραφή του 1828 υπήρχαν 3500 συνοικισμοί με λιγότερα από 15 παιδιά σχολικής ηλικίας και έτσι, κάθε χρόνο, πάνω από 25.000 παιδιά δεν γραφόντουσαν σε κανένα σχολείο. Παρ’ όλα αυτά, κατά τη στατιστική του 1936, ενώ στην πρώτη τάξη γραφόντουσαν 200.000 μαθητές, από την έκτη τάξη αποφοιτούσαν μόνο 75.000. Το 1930 ιδρύεται το Ανώτατον εκπαιδευτικόν συμβούλιον και στις 4 Ιουνίου 1930 ο Γ. Παπανδρέου, ως υπουργός παιδείας της κυβέρνησης Βενιζέλου, κλείνει δάνειο της Ελληνικής κυβέρνησης με Σουηδική εταιρία για τις ανάγκες της παιδείας. Με το δάνειο αυτό μέσα σε δύο χρόνια 1930-32 ανεγέρθηκαν 145 διδακτήρια και αποπερατώθηκαν άλλα 1375. Έτσι προστέθηκαν 7376 αίθουσες διδασκαλίας για τις οποίες δαπανήθηκαν 1476 εκατομμύρια προπολεμικές δραχμές.

    Το Δημοτικό σχολείο της Πόρπης άρχισε να χτίζεται το 1928, σε μια έκταση 5,1 στεμμάτων, σε κοινόχρηστο αδιάθετο χώρο, στην νότια άκρη του χωριού, όπου βρίσκεται και τώρα. Ολοκληρώθηκε το χτίσιμό του το 1929, οπότε άρχισε και η λειτουργία του. Είχε μόνο μια αίθουσα διδασκαλίας, ένα μικρό υπόγειο και έναν μικρό χώρο που ήταν ταυτόχρονα και γραφείο διοίκησης αλλά και τόπος κατοικίας του δασκάλου. Σ’ αυτή την μικρή αίθουσα κοιμόταν οι δάσκαλοι πολλά χρόνια, αφού ήταν υποχρεωτικό να μένουν στα χωριά που εργάζονταν. Η είσοδός του ήταν από την βόρεια πλευρά, στην οποία φυτεύτηκαν πεύκα. Περιμετρικά, σε όλες τις πλευρές φυτεύτηκαν κυπαρίσσια το 1951-52 (δάσκαλος ο Αντ. Τρουλάκης), ενώ στο μισό της νότιας πλευράς ακακίες Κων/πόλεως. Εκεί κτίστηκαν αργότερα δύο «αφοδευτήρια», αγοριών και κοριτσιών.

    Για την οικονομική ενίσχυση του σχολείου η Κοινότητα διέθεσε ως σχολική περιουσία 56 στρέμματα, (5 τεμάχια από 20,16,14,4 και 2 στρ.) τα οποία νοικιάζονταν με δημοπρασία και τα έσοδά του διαχειρίζονταν σχολική επιτροπή αποτελούμενη από έγκριτους συγχωριανούς μας.

    Το σχολείο απέκτησε ακόμη μια αίθουσα το 1964 (120.000 δρχ, ΟΣΚ και Νομ. Ταμείο). Κατασκευάστηκε με πέτρα και τσιμέντο, με δάπεδο μωσαϊκό (104 τ.μ.). Επισκευάστηκαν τα ταβάνια, που ήταν φτιαγμένα με τσίτες και ασβεστοκονίαμα κι αντικαταστάθηκαν με σανίδες. Ξαναφτιάχθηκε η στέγη, χτίστηκαν σκαλοπάτια –μεγαλόπρεπα για την εποχή τους- και μεγάλωσε ο διάδρομος που ένωνε τις δυο πλέον αίθουσες διδασκαλίας. Από το 1962 το σχολείο αναβαθμίστηκε σε διθέσιο, (δύο αίθουσες 8Χ5.50 και 6.60Χ5.50) αλλά μέχρι να τελειώσει η επέκταση του σχολείου όλα τα παιδιά στοιβάζονταν σε μια αίθουσα. Για αρκετά χρόνια, επειδή δεν χωρούσαν όλοι οι μαθητές στην μοναδική αίθουσα, χρησιμοποιούνταν ως αίθουσα το καφενείο του Αντώνη Αργυρακάκη. Από το 1964 το σχολείο λειτουργεί με δύο δασκάλους μέχρι το 1993 που έκλεισε, λόγω έλλειψης μαθητών. Έκτοτε οι μαθητές της Πόρπης φοιτούν στο Δημοτικό Σχολείο Ν. Καλλίστης.

sxoleio
το Δημοτικό Σχολείο Πόρπης όπως είναι σήμερα

    Το σχολείο κτίστηκε με δαπάνη του δημοσίου το 1929 και, ενώ κονδύλι διέθεσε και η Κοινότητα Παγουρίων, στην οποία υπαγόταν διοικητικά η Πόρπη ως το 1965, οπότε και δημιουργήθηκε η Κοινότητα Μέσης. Εκτός από τα κρατικά έξοδα σημαντική υπήρξε η βοήθεια των Πορπιωτών. Όλοι πρόσφεραν προσωπική δωρεάν εργασία είκοσι ημερών. Έσκαψαν θεμέλια, κουβάλησαν με τα ζώα τους άμμο, πέτρες, τούβλα, ασβέστη, νερό, τσιμέντο, κεραμίδια και ξύλα. Δεν ξοδεύτηκαν καθόλου χρήματα για μεταφορές και για βοηθητικές δουλειές. Πληρώθηκαν μόνο τα υλικά και οι τεχνίτες. Για την επισκευή του, το 1963, με πρωτοπόρο και οραματιστή τον δάσκαλο Κουφό Παναγιώτη, χρειάστηκε να μπει εγγυητής και να δανείσει με αρκετά μεγάλο ποσόν το δάσκαλο ο Κώστας Κοντονικολάου, προκειμένου να ξεκινήσουν γρήγορα τα έργα. Μέχρι και οι μαθητές του σχολείου κουβαλούσαν υλικά για την ανέγερση του σχολείου. Το 1963 μάλιστα, έπεσε από τη σκεπή τεχνίτης και διακομίστηκε εσπευσμένα στο νοσοκομείο. Η πτώση, μάλιστα, του άτυχου τεχνίτη έγινε μπροστά στα έντρομα μάτια των μαθητών.

    Το 1965 κτίστηκε και ιδρύθηκε το Νηπιαγωγείο (κόστος: 58.000 δρχ), το οποίο λειτουργούσε αρκετά χρόνια αρχικά ως εστιατόριο, όταν το ελληνικό κράτος θέσπισε τη σίτιση των μαθητών, προσλαμβάνοντας μάγειρα (πρώτη μαγείρισσα ήταν η Παναγιώτα Γκαράνη, ο Θόδωρος Αργυρακάκης (1947), στη συνέχεια η Θεοπούλα Κοντονικολάου. Από το 1967 μάγειρας ήταν ο Σάββας Κουμανίδης και από το 1968 η Ξανθή Κουρντόγλου). Σύμφωνα με το σχέδιο Μάρσαλ και την Ούνρα έπαιρναν οι μαθητές το πρωί, πριν αρχίσει το μάθημα, συσσίτιο (κασέρι, βούτυρο και γάλα σε σκόνη). Οι μάγειρες του σχολείου υπήρξαν δεύτεροι γονείς, αντιμετωπίζοντας τα παιδιά με υπομονή και καλοσύνη.

    Σιγά σιγά το σχολείο εξοπλίστηκε με σχολική βιβλιοθήκη με συνδρομές γονιών και μαθητών. Δημιουργήθηκαν παρτέρια με λαχανικά και λουλούδια, με προσωπική εργασία μαθητών και γονιών, ενώ στη βόρεια πλευρά του κτίστηκε κοτέτσι και κουνελώνας. Τα αυγά τα πουλούσαν οι μαθητές γυρνώντας στο χωριό, όπως και τα λαχανικά, ενισχύοντας με τον τρόπο αυτόν το σχολικό ταμείο. Το Χειμώνα όλοι οι μαθητές έφερναν ένα ξύλο από το σπίτι για τη σόμπα και είχαν την ευθύνη της καθαριότητας. Καθαρίστρια άρχισε να εργάζεται στο σχολείο μετά το 1971 (Σιδερή Γκαράνη). Η θέρμανση γινόταν με ξυλόσομπες στις αίθουσες διδασκαλίας, και θερμάστρα πετρελαίου στο Γραφείο.

    Τα πρώτα χρόνια, λόγω των τεράστιων δυσκολιών επιβίωσης, στο σχολείο δεν φοιτούσαν όλοι οι νέοι του χωριού. Ήταν συχνό φαινόμενο η σχολική διαρροή, κυρίως των κοριτσιών. Οι μαθητές είχαν μόνο βιβλία αναγνωστικών, τα «αναγνωσματάρια». Τα υπόλοιπα μαθήματα τα διδάσκονταν σε περιλήψεις. Η φοίτηση δεν ήταν υποχρεωτική. (Υποχρεωτική έγινε το 1965, με τον Γ. Παπανδρέου). Για την εγγραφή δεν υπήρχε ηλικία. Έδιναν κατατακτήριες εξετάσεις για να προβιβαστούν. Στο σχολείο πήγαιναν με πάνινη σάκα, που την έραβαν οι μανάδες τους, και μέσα είχαν μελανοδοχείο (μερικές φορές έκαναν μελάνη από άνθη παπαρούνας) και κονδυλοφόρο, ίσως και κανένα αριθμητήριο.

    Οι ποινές ήταν σκληρές. Ξύλο με βέργα ειδική γι’ αυτόν το σκοπό (βίτσα), περπάτημα στα γόνατα πάνω σε πετραδάκια, ορθοστασία, κλείσιμο στο υπόγειο. Σε ακραίες περιπτώσεις ο τιμωρούμενος δέχονταν το χλευασμό των συμμαθητών του με διαταγή του δασκάλου ή έμενε νηστικός όλη τη μέρα. Τα παιδιά έφευγαν το μεσημέρι για το σπίτι κι επέστρεφαν σε 2 ώρες, για το απογευματινό μάθημα, ενώ ο τιμωρούμενος παρέμενε στο σχολείο κι έπρεπε αφού διαβάσει να πει το μάθημα το απόγευμα μπροστά σε όλους τους συμμαθητές του. Οι γονείς όχι μόνο δεν αντιδρούσαν αλλά επικροτούσαν την συμπεριφορά του δασκάλου, ο οποίος έχαιρε μεγάλης εκτίμησης και δεν έμπαινε αμφιβολία για το έργο του. Μάλιστα ο δάσκαλος έλεγχε τη ζωή των μαθητών όλο το χρόνο, ακόμη και μετά την αποφοίτηση των παιδιών, αν συμπεριφέρονταν σωστά, αν έβριζαν, αν εκκλησιάζονταν, αν ξενυχτούσαν.

    Τα πρώτα χρόνια το δάσκαλο τον πλήρωναν οι κάτοικοι, σε είδος κυρίως. Από το 1932  ως το 1950 ήταν κοινοτικοί. Τα παιδιά πλήρωναν για το σχολείο, ενώ όλα τα βιβλία, εκτός του Αναγνωστικού, αγοράζονταν με έξοδα των μαθητών. Από το 1950 και μετά οι δάσκαλοι πληρώνονταν από το Δημόσιο. Οι πρώτοι δάσκαλοι δεν ήταν πτυχιούχοι ακαδημιών. Πού να βρεθούν τόσοι σπουδαγμένοι! Ήταν απόφοιτοι Γυμνασίου ή Γραμματείς κοινοτήτων, ενώ συχνά εφαρμοζόταν η αλληλοδιδακτική μέθοδος, αυτό που είχε κάνει και ο Καποδίστριας μετά την απελευθέρωση. Οι καλύτεροι μαθητές, οι πρωτόσχολοι, δίδασκαν στις μικρότερες τάξεις. Μετά το 1936, δικτατορία του Μεταξά, ιδρύθηκε, κατά τα πρότυπα της εποχής νεολαία ΕΟΝ (Εθνική Οργάνωσις Νεολαίας), με σκοπό την «επωφελή διάθεσιν του ελευθέρου από της εργασίας χρόνου των νέων, προς προαγωγήν της σωματικής και ψυχικής καταστάσεως αυτών, ανάπτυξιν του εθνικού φρονήματος και της πίστεως προς την θρησκείαν, δημιουργίαν πνεύματος συνεργασίας και κοινωνικής αλληλεγγύης…».

    Με πόσους μαθητές και ποιους δασκάλους λειτούργησε το Δημοτικό Σχολείο Πόρπης ως το 1940 δεν θα το μάθουμε δυστυχώς ποτέ! Ευτυχώς η προφορική μαρτυρία κάποιων συγχωριανών μας, που δεν ζουν πια, διέσωσε ονόματα δασκάλων προπολεμικών. Για την περίοδο πριν τον πόλεμο είναι γνωστά τρία ονόματα διδασκάλων που δίδαξαν στην Πόρπη, του Ισίδωρου Δαμαλλά, του Κατσαντώνη και του Παν. Μητσόπουλου.

    Μόλις έγινε η επιστράτευση το σχολείο έκλεισε, αφού ο δάσκαλος επιστρατεύτηκε, όπως και οι πατεράδες των μαθητών. Κλειστό παρέμεινε και την επόμενη φοβερή από κάθε άποψη χρονιά 1941-42. Την επόμενη χρονιά 1942-43 το σχολείο υπολειτούργησε με Βούλγαρο δάσκαλο, με μαθήματα και γλώσσα μόνο τη βουλγαρική. Λίγα Πορπιωτάκια, πολύ απρόθυμα, πήγαν στο σχολείο. Όλα τα αρχεία και τα ελληνικά βιβλία του σχολείου κάηκαν. Το σχολείο διέκοψε τη λειτουργία του μετά την απελευθέρωση κι άρχισε να λειτουργεί από το 1946. Η Πολιτεία στη δίνη μιας πολύ δύσκολης για τον τόπο εποχής φροντίζει όσο μπορεί. Στο σχολείο λειτουργεί συσσίτιο με τη βοήθεια της Ούνρα για τέκνα Θυμάτων πολέμου και για άπορους μαθητές, που δυστυχώς είναι αρκετοί. Πρώτος μάγειρας για την παρασκευή του συσσιτίου ήταν ο Θεόδωρος Αργυρακάκης. Με απόφαση της Κοινότητας εξαιρέθηκαν από τα τροφεία 16 μαθητές, ορφανοί ή άποροι.

    Από το 1955 τα πράγματα αρχίζουν να βελτιώνονται. Η Πολιτεία κάνει μια συστηματική προσπάθεια να καταπολεμήσει τον αναλφαβητισμό και καθιερώνει υποχρεωτική φοίτηση, ακόμη και σε νεοϊδρυόμενα νυχτερινά σχολεία. Επίσης, επειδή το Απολυτήριο Δημοτικού ήταν προϋπόθεση για να βγάλει κάποιος δίπλωμα οδήγησης η μαθητική διαρροή λιγόστεψε. Επιτροπή δασκάλων αποτελούμενη από τους δασκάλους Τσελέπη Σοφία, της Μέσης, Κόκκο Βασ. των Παγουρίων και Κουρτέση Σοφία, της Πόρπης, διενήργησε κατατακτήριες εξετάσεις και ενέγραψαν αντίστοιχα, ανάλογα με την ηλικία και τις γραμματικές τους γνώσεις 52 μαθητές. Δάσκαλοι που υπηρέτησαν την περίοδο από το 1946 ως το 1950  ήταν οι: Μαυρίδης Χαράλαμπος (1945- 46), Μητσιόπουλος Παναγιώτης (1946-48), Παπανικολάου Χρήστος (1948- 49), Λαζαρίδης Κωνσταντίνος, Παπαρούπας Χαρίλαος και για τρεις μήνες ο Σαββίδης Σάββας. Στη συνέχεια και για τρία χρόνια υπηρετεί ο Τουρλάκης Aντ..  και μια χρονιά ο Κρίτων. Μετά, πάλι για τρία χρόνια μια δασκάλα, η Κουρτέση Σοφία (1952- 1955), μετά ο Αριστόδημος Τριγάζης (1955 – 1959) με τη σύζυγό του Χριστοδουλοπούλου Θεοδώρα.

    Σιγά σιγά, κυρίως από το 1960 και μετά το σχολείο αποκτά σημαντικό ρόλο. Όλοι στέλνουν τα παιδιά τους στο Δημοτικό, εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων, κυρίως κοριτσιών που ετοιμάζονται για νύφες ή αγοριών με σοβαρά μαθησιακά προβλήματα. Από το 1965 η εκπαίδευση γίνεται πια δωρεάν και υποχρεωτική. Η άνοδος του βοιωτικού επιπέδου των Πορπιωτών, μαζί με την έμφυτη αγάπη τους για τα γράμματα, η ολοένα αυξανόμενη ανάγκη για μόρφωση και, κυρίως οι πρώτες επιτυχίες στο χώρο των γραμμάτων μαζί με την ευτυχή συγκυρία να υπηρετεί στο χωριό για πολλά χρόνια ένας εμπνευσμένος κι ακούραστος δάσκαλος, ο κ. Παν. Κουφός,  καθιστούν το σχολείο της Πόρπης ένα σχολείο υπόδειγμα για την περιοχή. Δυο Πορπιώτες μαθητές, οι Αντωνακάκης Καρυοφύλλης και Μακρής Γιώργος, μπαίνουν μετά από εξετάσεις στην Στρατιωτική Ιατρική, με υποτροφία ο πρώτος (12ος επιτυχών Πανελλαδικά) και στην Ιατρική, ο δεύτερος. Η είσοδος των νεαρών Πορπιωτών είναι σημείο- σταθμός για τα εκπαιδευτικά δρώμενα του χωριού. Γκρεμίζεται η ως τότε προκατάληψη ότι τα θρακιωτάκια υστερούν και δεν μπορούν να σπουδάσουν, ανοίγουν, πια, ορίζοντες ευρείς και στερεώνεται η πεποίθηση ότι αν προσπαθήσει κανείς, αν έχει ικανότητες και αν διαβάσει, μπορεί να καταλάβει εξέχουσα θέση, χωρίς να προϋποτίθεται ότι κατάγεται από την παλιά- λεγόμενη- Ελλάδα. Ως το 1962 οι Πορπιώτες πίστευαν πως για να γίνει κάποιος ακόμη και ιερέας, χωροφύλακας ή Γραμματέας Κοινότητας έπρεπε να είναι από την Κρήτη ή την Πελοπόννησο.

   Σχεδόν όλη τη δεκαετία 1960 (από 1959 έως 1968, εννέα χρόνια δηλαδή) διευθυντής του σχολείου είναι ο Παναγιώτης Κουφός, από την Αγνάντια Αλεξ/πολης. Στην αρχή, ως το 1962  που το Σχολείο είναι μονοθέσιο μόνος του (η σύζυγός του, νηπιαγωγός Αθανασία υπηρετεί στη γειτονική Ν. Καλλίστη, στην Πόρπη νηπιαγωγείο έγινε από το 1965 και μετά). Στα χρόνια αυτά άλλοι δάσκαλοι που υπηρετούν διδάσκοντας στις μικρές τάξεις, είναι: ο Ηρακλής Πατελάρος από την Κρήτη (1962-63), ο Δημήτριος Τάτσης (1963 – 1964), για λίγο η Τερζίδου Άρτεμη (1964) και για τριάμισυ χρόνια η Χρυσούλα Αβραμίδου (1965 – 1968).

   Με τα χρόνια οι υποδομές βελτιώνονται. Το 1966 μπαίνουν κούνιες στην αυλή και γίνονται ανάρπαστες (από μαθητές αλλά και μεγάλους). Γίνεται σκάμμα για άλματα, βελτιώνονται τα παρτέρια, ευπρεπίζεται και βελτιώνεται το σχολείο, προστίθενται εποπτικά όργανα, θρανία, όργανα φυσικής πειραματικής, χημείας, βιολογίας, γεωλογίας, εμπλουτίζεται η σχολική βιβλιοθήκη. Με πρωτοβουλία του κ. Κουφού, όσοι γονείς θέλουν αποκτούν με δόσεις την πολύτομη εγκυκλοπαίδεια ΕΛΕΥΘΕΡΟΥΔΑΚΗ, μαζί με σειρά εξαιρετικών βιβλίων. Για πρώτη φορά σε Πορπιώτικα σπίτια υπάρχει ανάγκη για δημιουργία χώρου βιβλιοθήκης. Αρχίζουν οι απόφοιτοι του δημοτικού να εισέρχονται για φοίτηση στο Γυμνάσιο, με πολύ καλή επίδοση μάλιστα και να διακρίνονται.

IMG_20180124_104150 2

    Το Καλοκαίρι του 1965 μια σημαντικότατη διάκριση έρχεται να ταράξει τα ήρεμα νερά όχι μόνο του χωριού αλλά του νομού ολόκληρου. Τελειόφοιτος του Δημοτικού Σχολείου Πόρπης, ο Γιώργος Μπεγιάζης του Χρήστου, πρωτεύει σε Διαγωνισμό σε επίπεδο νομού και εγγράφεται με υποτροφία στο κολλέγιο ΑΝΑΤΟΛΙΑ της Θεσ/νίκης. Οι νέοι της Πόρπης καταξιώνονται παντού: στα γράμματα, στον αθλητισμό, στην επαγγελματική εξέλιξη, στο ήθος και τη συμπεριφορά. Σίγουρα το Σχολείο βοήθησε τα μέγιστα σ’ αυτό!

    Μπαίνοντας πια στα χρόνια της δικτατορίας, το σχολείο έχει σημαντική δραστηριότητα: συμμετέχει σε διαγωνισμούς (Εκθέσεις, Παγκόσμιες γιορτές, διαγωνισμούς κεντήματος), οργανώνονται ομιλίες, γίνονται μαθητικά συσσίτια απόρων μαθητών, προβλέπονται και προετοιμάζονται «μαθητικά συσσίτια εν πολέμω», υλοποιείται πρόγραμμα ομιλιών δασκάλων αλλά και καθηγητών από την Κομοτηνή σε γονείς – κηδεμόνες, λειτουργεί Κέντρο λαϊκής επιμόρφωσης με ποικίλα θέματα, ενώ κάθε χρόνο στέλνονται μαθητές του σχολείου σε μαθητικές κατασκηνώσεις, αφού πρώτα ζυγίζονται κι εξετάζονται από τον κοινοτικό γιατρό. Στο τέλος της χρονιάς γίνονται, επίσης, εκδρομές, συνήθως ημερήσιες ενώ οργανώνονται οι γυμναστικές επιδείξεις στο γήπεδο ή στο προαύλιο του σχολείου. Περιλάμβαναν παρέλαση, όρκο αθλητών κατά τα πρότυπα των Ολυμπιακών αγώνων, απαγγελίες ποιημάτων, σκετς, αγωνίσματα σε διάφορα αθλήματα, παιχνίδια. Όλα αυτά κάτω από τα περήφανα βλέμματα γιαγιάδων, παππούδων, γονιών, φίλων. Κάποιες χρονιές υπήρξαν αγώνες και μεταξύ πολλών δημοτικών σχολείων, διακοινοτικών.

    Οι διακρίσεις πολλαπλασιάζονται. Η Πόρπη, αναλογικά έχει στο Νομό Ροδόπης  τους περισσότερους αποφοίτους ΑΕΙ και ΤΕΙ. Γιατροί, Δικηγόροι, Στρατιωτικοί, Καθηγητές, Δάσκαλοι, Οικονομολόγοι, εργαζόμενοι σε ΟΤΕ, ΟΣΕ, ΔΕΗ, Δημ. Υπάλληλοι σε Υπηρεσίες, πετυχημένοι επαγγελματίες κάνουν περήφανο το μικρό τους χωριό.

    Δάσκαλοι την περίοδο 1970 -80 είναι: το ζεύγος Σταύρου Τολούδη – Καβαρατζή Ματούλας για επτά χρόνια (1968-1975) και ο Στέργιος Φωτίου. Μετά ο Ιάκωβος Τριανταφυλλίδης (1975 – 1977), με τη σύζυγό του Γιαννούλα Χατζοπούλου. Στη συνέχεια το ζεύγος Νικόλαος Τσούνης – Νάκου Μαρία (1977 – 1983), που συνέδεσε την παρουσία του με αξιόλογο έργο κι «έχτισε» πολύ καλές σχέσεις με πολλούς Πορπιώτες. Ενδιάμεσα, στη θέση της κ. Μαίρης Νάκου που ήταν σε άδεια λόγω κύησης και λοχείας υπηρέτησαν η Σμαρώ Καρτάλη κι ο Χρήστος Δραγανίδης από τη Μεσούνη.

    Γίνονται πολλές βελτιωτικές εργασίες το 1970 (90.000 δρχ αντικατάσταση στέγης με ΕΛΕΝΙΤ, αντικατάσταση οροφών) και το 1973 (60.000 δρχ  σιδερένιες τζαμόπορτες και παράθυρα). Στα χρόνια αυτά το μεγαλύτερο πρόβλημα του σχολείου είναι η μαθητική διαρροή, λόγω μεγάλης μετανάστευσης που έφερε η κρίση από το 1970 και μετά. Το μισό χωριό μετακομίζει στη Γερμανία, λόγω ανεργίας και φτώχειας. Η μηχανοποίηση της γεωργίας  κόβει θέσεις εργασίας. Οι τιμές του σταριού, κύριου παραγωγικού αγαθού της Πόρπης, είναι πολύ χαμηλά, στα χέρια επιτήδειων εμπόρων που εκμεταλλεύονται άγρια τους γεωργούς. Τα χωράφια είναι όλα ξερικά, οι κλήροι έχουν κατατεμαχιστεί, το πετρέλαιο συνεχώς ακριβαίνει. Πολλοί μαθητές μένουν στο χωριό με τον παππού και τη γιαγιά, ενώ οι γονείς τους είχαν ξενιτευτεί. Η μετανάστευση διαρκεί ως το ’80. Τότε γίνεται ο αναδασμός και γίνονται γεωτρήσεις στα χωράφια, οπότε η μετανάστευση περιορίζεται και για κάποια χρόνια η Πόρπη αναζωογονείται. Τώρα πια καλλιεργούνται σχεδόν αποκλειστικά μόνο αρδευόμενες εκτάσεις. Τα εισοδήματα ανεβαίνουν και μια πρόσκαιρη ευημερία φαίνεται να κατακάθεται στον ορίζοντα.  Όλα φαίνονται ρόδινα.

    Το Δημοτικό Σχολείο Πόρπης ακολουθεί την οικονομική πορεία των κατοίκων του. Όσο ευημερούν οι κάτοικοι ευημερεί και το σχολείο.  Προβλήματα μεγάλα εμφανίζονται μετά το 1990. Η αστικοποίηση κλιμακώνεται και τίποτε δεν φαίνεται να μπορεί να την ανακόψει. Τα χωριά αδειάζουν, γεμίζοντας τις πόλεις. Ο πληθυσμός συρρικνώνεται, γερνά. Η πνοή κι ελπίδα του χωριού, η νεολαία της στοιβάζεται πια στα σχολεία της Κομοτηνής ή και της Θεσ/νίκης ή της Αθήνας πια. Οι απαιτήσεις για μόρφωση είναι πια αυξημένες και τα στενά όρια τη Πόρπης δεν μπορούν να καλύψουν ανάγκες, όπως η εκμάθηση ξένων γλωσσών, τα φροντιστήρια, τα γυμναστήρια και άλλες δραστηριότητες.

    Δάσκαλοι της τελευταίας περιόδου του Δημοτικού Σχολείου Πόρπης, από το 1983 και μετά είναι οι: Κλειτσιώτης, απο το Γλυκονέρι ο οποίος στην μέση περίπου της χρονιάς αντικαταστάθηκε για λόγους υγείας, (είχε καρκίνο και κατέληξε) από τον Αλεξανδρουπολίτη Βασίλη Καραδέδο. Στη συνέχεια οι Σαμαράς και Χριστ. Σειτανίδης. Το 1987 και για τέσσερα χρόνια, ως το 1991, την ευθύνη του Σχολείου έχει ο Γεώργιος Ιωαννίδης, που από παιδάκι είχε σχέσεις με το χωριό, μια και ο πατέρας του Μίμης ήταν πολύ γνωστός φωτογράφος της περιοχής. Κατά ευτυχή συγκυρία, με δυστυχή όμως κατάληξη,  για μια μόλις χρονιά, λόγω της ασθένειας και του πολύ πρόωρου κι αδόκητου θανάτου της, υπηρέτησε στο χωριό Πορπιώτισσα δασκάλα, η Ζωή Μήλιογλου (1991-92), η αγαπημένη μας Ζωζώ. Τέλος, τελευταίος δάσκαλος του σχολείου για μια χρονιά ήταν ο Δημήτριος Παχούμης (1992-93). Με αυτόν κλείνει η σχεδόν εβδομηντάχρονη ιστορία του Δημοτικού Σχολείου Πόρπης.

    Αναπόφευκτα, η Πόρπη ακολουθώντας τα πρότυπα της ερημούμενης θρακιώτικης υπαίθρου μένει χωρίς Δημοτικό Σχολείο, ελλείψει μαθητών. Οι λίγοι πια μαθητές φοιτούν στο Δημοτικό Σχολείο Ν. Καλλίστης.

Κάποιες φωτογραφίες

IMG_20180117_190721
Διαβιβαστικό του 1969 για διάκριση μαθητριών της Πόρπης σε διαγωνισμό κεντήματος. Συγκεκριμένα, βραβεύονται οι μαθήτριες της Ε΄ τάξης Γκουντάκου Ασημένια και της Στ΄τάξης Καρυώτου Παναγιώτα.
IMG_20180117_191259
Βεβαίωση ότι το Αρχείο του Σχολείου καταστράφηκε από τους Βουλγάρους
σύντομη ιστορία
έκθεση του 1971 προς τον Επιθεωρητή για την ιστορία του Σχολείου

 

 

εφορ επιτρ
Η Σχολική Εφορεία έπαιζε σημαντικότατο ρόλο στη λειτουργία του σχολείου. Απαρτιζόταν από έγκριτους και φερέγγυους γονείς μαθητών, οριζόταν επίσημα από την Κοινότητα, μετά από πρόταση του διευθυντή του σχολείου, που ήταν και ο Γραμματέας της Σχολικής Εφορείας. Εδώ η πρόταση για τη σύστασή της το 1969. Είχε πολλαπλό ρόλο. Έλεγχε τα οικονομικά του σχολείου, (δημοπρασίες για ενοικίαση σχολικών αγρών, εισφορές, δωρεές, επιχορηγήσεις), φρόντιζε για την κάλυψη αναγκών, για τα συσσίτια κ.α.π.

 

συστάσειςΣυστάσεις αυστηρές προς του δασκάλους, εν έτει 1958, του Επιθεωρητή, που είναι κέρβερος. Εδώ «χτυπάει το καμπανάκι του κινδύνου» στους δασκάλους για να παραμένουν στις έδρες τους.

 

επιστολή Ζωζώς 1
Επιστολή της αείμνηστης συγχωριανιάς μας δασκάλας Ζωής Μήλιογλου, με την οποία απευθυνόμενη στην Κοινότητα Μέσης υπενθυμίζει τα σημαντικότερα προβλήματα του σχολείου. Είναι η αρχή της σχολικής χρονιαάς 1991-92.

 

μείωση τροφείων
Έγγραφο του 1947, με το οποίο αποφασίζεται η απαλλαγή από τα τροφεία 16 μαθητών, λόγω ορφάνειας ή απορίας και η πρόσληψη ως μάγειρα του Θεόδωρου Αργυρακάκη, με μεροκάματο 1000 δραχμές. Την Επιτροπή του συσσιτίου αποτελούσαν ο Παιδαράκης Μανούσος, ο Δημήτρης Ξενάκης κι ο δάσκαλος Παναγιώτης Μητσιόπουλος.

 

Έτσι έγινε η επέκταση του σχολείου

Μαρτυρία του δάσκαλου Παναγιώτη Κουφού

    Ήθελα να το πω στη συνάντησή μας αλλά το ξέχασα. Τα άτιμα τα χρόνια! Κουρκουτιάζει το μυαλό! Ήθελα να πω πώς κτίστηκε το σχολείο το 1962-63 για να το ξέρουν όλοι. Τα χρήματα που μας έδωσε το Κράτος ήταν λίγα. Για να καταλάβεις, αν υποθέσουμε ότι η επέκταση του σχολείου στοίχιζε εκατό, τα λεφτά που μας έδωσε ήταν είκοσι. Τα υπόλοιπα καλύφθηκαν από τους γονείς σας. Πώς; Με προσωπική δουλειά. Άλλος κουβάλησε αμμοχάλικα, άλλος πέτρες, άλλος ασβέστη, άλλος δούλεψε κουβαλώντας υλικά στα μαστόρια. Όλο το χωριό βοήθησε στο έργο. Τη χρονιά εκείνη αποφάσισαν οι Πορπιώτες να θερίσουν μόνο με δυο κομπίνες τα σιτάρια τους, οι οποίες μάλιστα θα έδιναν ένα μερίδιο από το σιτάρι για το σχολείο. Γέμισε το σχολείο στάρι εκείνη τη χρονιά. Ακόμη, τα χωράφια του Σχολείου δεν τα νοικιάσαμε τότε αλλά με πρωτοβουλία του προεδρείου της Σχολικής Επιτροπής τα σπείραμε μόνοι μας, κερδίζοντας πολύ περισσότερα από ότι αν τα νοικιάζαμε. Γύρισαν το χωριό με το κάρο κι έπαιρναν, επίσης, από κάθε σπίτι έναν τενεκέ στάρι. Τέλος σημαντική βοήθεια πρόσφερε ο Κώστας Κοντονικολάου. Τα λέγαμε καλά με τον Κώστα, παρόλο που δεν ταιριάζαμε πολιτικά. Εκείνος μας δάνεισε, δίνοντάς μας μάλιστα δανεικά σε λίρες. Αργότερα  ξεχρεώσαμε επιστρέφοντάς του τα δανεικά σε δραχμές, βέβαια. Έτσι κτίστηκε το Σχολείο. Χάρη στους γονείς σας και σ’ όλους τους Πορπιώτες!

 

Powered by WordPress.com.

ΠΑΝΩ ↑

Αρέσει σε %d bloggers: